Validiteit en betrouwbaarheid in literatuuronderzoek

De validiteit wordt bepaald door de relevantie van de bron voor het beantwoorden van de hoofdvraag en deelvraag (inhouds– en begripsvaliditeit) en de wijze waarop je zoekt (interne en externe validiteit).

Voor de betrouwbaarheid is de mate van wetenschappelijkheid van je bronnen bepalend maar ook of je geen toevallige fouten maakt tijdens het zoeken, het waarderen en het combineren van de bevindingen uit de relevante en gewaardeerde literatuur.

Logboek bijhouden

Zorg dat je ten behoeve van de interne en externe validiteit maar ook de betrouwbaarheid een logboek bijhoudt waarin je beschrijft hoe je het literatuuronderzoek hebt uitgevoerd. Zo kun je altijd jezelf controleren of aan een ander vragen dat te doen.

Zoekstrategie bepalen

Bij het zoeken naar bronnen moet je je zoekstrategie bepalen. Dat betekent:

  • bepalen van de zoektermen (Nederlands, Engels, combinaties);
  • bepalen van (digitale) databanken waarin je gaat zoeken.
  • methode van zoeken: zoektermen (bibliografische methode) en referentielijsten in bestaande boeken en tijdschriftartikelen (sneeuwbalmethode).
Wist je dat...

Scribbr editors gemiddeld 150 fouten per 1000 woorden corrigeren? Voorkom dat jouw scriptie, plan van aanpak of verslag wordt afgekeurd op taal. Laat het nakijken door de taalexperts van Scribbr!

Ontdek de nakijkservice

Relevantie bronnen

Een bron is relevant als het je helpt bij de beantwoording van je hoofdvraag of deelvragen.

Om relevant te zijn moet de bron aan ten minste een van de volgende aspecten voldoen:

  • De bron helpt bij het beantwoorden van mijn hoofdvraag of deelvraag.
  • Het onderwerp van de bron komt overeen met mijn onderwerp. Of de context is hetzelfde.
  • De hoofdvraag die wordt beantwoord in de bron komt overeen met mijn eigen hoofdvraag.
  • Datgene dat onderzocht wordt lijkt op wat ik onderzoek (het onderzoeksobject). De bron behandelt bijvoorbeeld een van dezelfde begrippen die ook van belang is voor mijn onderzoek.
  • De methoden van onderzoek en het onderzoeksinstrument komt overeen met mijn onderzoek. In de bron wordt bijvoorbeeld ook gebruikgemaakt van interviews.

Wetenschappelijkheid bronnen

De eisen wat betreft de betrouwbaarheid zijn afhankelijk van het doel van je onderzoek en de eisen die je opleiding stelt. Vaak is de minimale eis dat er gebruik wordt gemaakt van wetenschappelijk literatuur omdat er dan min of meer garantie is dat het onderzoek objectief en verifieerbaar is.

Bij niet-wetenschappelijke bronnen (kranten, blogs, websites, rapporten e.d.) moet je dus extra goed opletten.

Welke bronnen kan ik gebruiken voor mijn onderzoek?

Voorbeeld validiteit en betrouwbaarheid in literatuuronderzoek

Deelvraag: Welke sociale vaardigheden hebben kinderen in de leeftijd van één tot/met vier jaar nodig om relaties te onderhouden?

Type onderzoek: Literatuuronderzoek

Op welke wijze wordt onderzocht: Er wordt gezocht naar literatuur via Google Scholar (bibliografische methode) en referentielijsten in bestaande boeken en tijdschriftartikelen (sneeuwbalmethode). De zoektermen worden afgeleid van het model ‘Relatie gedrag en relaties’ en bijbehorende theorie (Van der Ploeg, 2011).

De geraadpleegde bronnen worden gewaardeerd op relevantie voor deze deelvraag op basis van doelgroep (leeftijd 1 t/m 4), actualiteit (max tien jaar), object (sociale vaardigheden of een deelaspect daarvan) en context (relaties met kinderen).

De betrouwbaarheid wordt beoordeeld door te kijken of de publicatie:

  • vindbaar is via Google Scholar;
  • uitgegeven is in een wetenschappelijk of vaktijdschrift;
  • aantal keer dat de bron wordt geciteerd en wat er over wordt gezegd;
  • of als het rapport of artikel of een website betreft:
  • aanduiding van auteur en datering van de tekst;
  • de werkkring van de auteur;
  • aanduiding doelgroep;
  • aanwezigheid van expliciete vraagstellingen en conclusies;
  • aanwezigheid van een verantwoording van de gebruikte methode;
  • aanwezigheid van voldoende en hoogwaardige literatuurverwijzingen of noten;
  • het niveau van het taalgebruik en tekstverzorging.
Wat vind jij van dit artikel?
Bas Swaen

Bas is mede-oprichter van Scribbr. Bas komt uit een echt onderwijsgezin en is een ervaren scriptieschrijver. Met heldere uitleg over moeilijke materie probeert Bas studenten op weg te helpen.

Geen taalfouten en pijnlijke missers in je scriptie?

Schakel snel een professionele editor van Scribbr in.
Meer info & prijzen »
Trustpilot score van 9.8

1 reactie

Bas Swaen
Bas Swaen (Scribbr-team)
21 maart 2017 12:49

Bedankt voor het lezen! Ik hoop dat je er iets aan hebt gehad. Zit je nog met een vraag? Laat een reactie achter en ik kom zo snel mogelijk bij je terug.

Stel een vraag of reageer.