Ultiem stappenplan voor het coderen van interviews

Stel, je hebt een interview gehouden voor je scriptie en hebt een grote berg data verzameld. Hoe ga je in al deze informatie nu orde aanbrengen, zodat je goede conclusies kunt trekken? Hiervoor is de techniek ‘coderen’ bedacht.

Voor het coderen van een kwalitatief interview doorloop je de fases open, axiaal en selectief coderen. Hierbij verbind je bepaalde kernwoorden aan de antwoorden van jouw geïnterviewde respondenten. Aan de hand hiervan kun je verbanden leggen tussen de verschillende antwoorden en hieruit conclusies trekken.

Het coderen van een kwantitatief interview verloopt iets anders. Hierbij worden voor het coderen namelijk cijfers gebruikt in plaats van kernwoorden. Op die manier kunnen de data kwantitatief geanalyseerd worden.

Kwalitatief interview coderen (semigestructureerd)

Als je een kwalitatief interview hebt gehouden, is dit vaak onderdeel van een inductief onderzoek. Dit houdt in dat je op basis van de data die je gevonden hebt, een theorie vaststelt (ook wel ‘grounded theory’ genoemd). Omdat je nog niet precies weet waar je naar op zoek bent, is het handig om structuur aan te brengen in je data door middel van coderen. Hiervoor kun je het volgende stappenplan aanhouden:

Stap 1 – Transcriberen

Voordat je kunt beginnen met coderen, is het belangrijk dat je jouw interview(s) transcribeert. Zo schrijf je woord voor woord op wat er in het interview gezegd is.

Stap 2 – Oriënteren op coderen

Nu ga je over op het codeerproces, wat bestaat uit drie fases. Het is echter belangrijk om te onthouden dat coderen een proces is waarbij je steeds heen en weer gaat tussen de fases. Je gaat niet strikt van fase 1, naar fase 2, naar fase 3, maar je kunt ook als je in fase 2 bent, weer even teruggaan naar fase 1. Het is daarom geen vaststaand proces.

Stap 3 – Open coderen

Je begint je codeerproces met het zogenaamde ‘open coderen’. Hiervoor lees je het hele getranscribeerde interview door en hang je bepaalde labels (codes) aan tekstfragmenten. Deze codes geven per fragment aan wat het hoofdthema daarvan is (zie het voorbeeld van een gecodeerd kwalitatief interview). Doe dit voor alle interviews die je hebt gehouden. Een handig programma dat je voor dit coderen kunt gebruiken is Atlas.ti.

Voorbeeld open coderen

Topic: Hypothetisch onderzoek naar het gebruik van oordopjes onder jongeren.

Tekstfragment Open coderen
“Ik zou wel graag oordopjes gebruiken, maar het ziet er zo raar uit.” Intentie. Uiterlijk.
“Ik draag altijd oordopjes als ik naar een concert of festival ga. Dat beschermt mijn oren tenminste.” Bescherming oren.
“Ik wil echt niet de enige zijn die oordopjes draagt. Dan sta ik voor schut!” Wat vinden/doen anderen. Meelopen.
“Als je de juiste oordopjes gebruikt, blijft de muziek nog steeds geweldig klinken.” Kwaliteit van de muziek.
“Ik weet dat ik oordopjes zou moeten dragen, maar ja, het ziet er niet uit…” Uiterlijk
“Hoe zit dat dan met het geluid? Dan hoor je de muziek toch veel minder goed.” Muziek moet goed klinken.
“Het is wel beter he, om oordopjes te dragen. Dan voorkom je zo’n nare piep in je oren.” Piep in oren.

Stap 4 – Axiaal coderen

Nu je codes aan je tekstfragmenten hebt gehangen, is het tijd voor ‘axiaal coderen’. Hierbij ga je deze codes met elkaar vergelijken en voeg je bij elkaar horende codes samen binnen een overkoepelende code. Het is niet zo dat elke code maar binnen een enkele overkoepelende code kan vallen; ze kunnen bij meerdere overkoepelende codes horen.

Houd bij het axiaal coderen in je achterhoofd dat het een proces is, waar wel wat tijd overheen gaat. Het is geen rechte lijn waarin je werkt, maar je blijft je codes en overkoepelende codes steeds veranderen en aanpassen. Uiteindelijk komen hieruit een aantal hoofdcategorieën naar boven, die je wilt gebruiken in je theorie.

Let ook op dat je niet alle codes die je vindt hoeft te gebruiken in je onderzoek: niet alles uit je interview is even interessant of relevant voor jouw onderzoek.

Kijk jij ook zo uit naar afstuderen?

We helpen je graag een handje!

  • Minder stress
  • Hulp binnen handbereik
  • 100% tevredenheidsgarantie

Ontdek hoe we jou kunnen helpen

Voorbeeld axiaal coderen

Onderwerp: Hypothetisch onderzoek naar het gebruik van oordopjes onder jongeren.

Tekstfragment Open coderen Axiaal coderen
“Ik zou wel graag oordopjes gebruiken, maar het ziet er zo raar uit.” Intentie. Uiterlijk. Uiterlijk.
“Ik draag altijd oordopjes als ik naar een concert of festival ga. Dat beschermt mijn oren tenminste.” Bescherming oren. Gehoorbescherming.
“Ik wil echt niet de enige zijn die oordopjes draagt. Dan sta ik voor schut!” Wat vinden/doen anderen. Meelopen. Gedrag van anderen.
“Als je de juiste oordopjes gebruikt, blijft de muziek nog steeds geweldig klinken.” Kwaliteit van de muziek. Geluidservaring.
“Ik weet dat ik oordopjes zou moeten dragen, maar ja, het ziet er niet uit…” Uiterlijk. Uiterlijk.
“Hoe zit dat dan met het geluid? Dan hoor je de muziek toch veel minder goed.” Muziek moet goed klinken. Geluidservaring.
“Het is wel beter he, om oordopjes te dragen. Dan voorkom je zo’n nare piep in je oren.” Piep in oren. Gehoorbescherming.

Stap 5 – Selectief coderen

Nu je de codes in je getranscribeerde tekst nog meer gespecificeerd hebt, ga je over op de laatste fase van het codeerproces: het zogenaamde ‘selectief coderen’. Hierbij pak je de hoofdcategorieën die je in de vorige stap gevonden hebt. Hiermee ga je je theorie opbouwen. Dit doe je door binnen de categorieën alle gevonden data (of codes) onder te brengen en op basis daarvan relaties en verbindingen te leggen tussen de data.

Kwantitatief interview coderen (gestructureerd)

Als je een kwantitatief interview hebt gehouden, is dit vaak onderdeel van een deductief onderzoek. Dit houdt in dat je theorie(ën) test met je gevonden data. Het coderen van dit soort interviews verloopt anders dan bij een kwalitatief interview.

Het open en axiaal coderen kan bij een kwantitatief interview namelijk overgeslagen worden, omdat de codes en categorieën al bestaan. Deze heb je voorafgaand aan het houden van de interviews al uit je theorie(ën) gehaald. Je hebt deze in je interview vervolgens op een bepaalde manier gemeten aan de hand van gesloten vragen (zoals ja/nee-vragen). De antwoordopties op deze vragen zijn als het ware vooraf vastgestelde codes.

Ook de hoofdcategorieën, die normaal gesproken uit axiaal coderen naar boven komen, heb je uit de theorie gehaald. Zo is bijvoorbeeld voor een categorie ‘opleidingsniveau’ al op basis van een theorie vastgesteld wat onder hoog en wat onder laag opgeleid verstaan wordt. Op die manier gaat het coderen van een kwantitatief interview eigenlijk automatisch.

Bij dit coderen worden alleen de codes niet in de vorm van woorden, maar in de vorm van cijfers weergegeven (zie voorbeeld gecodeerd kwantitatief interview). Deze cijfers kun je vervolgens kwantitatief analyseren met bijvoorbeeld het programma SPSS.

Kwantitatief of kwalitatief interview?

Bekijk het verschil tussen kwalitatief en kwantitatief onderzoek en controleer welk soort interview jij hebt afgenomen.

Voorbeelden coderen interviews

Voorbeeld kwantitatief interview coderen Voorbeeld kwalitatief interview coderen

 

Wat vind jij van dit artikel?
Kirsten Dingemanse

Kirsten is editor bij Scribbr. Ze heeft ervaring met het schrijven van scripties en het uitvoeren van onderzoeken en wil graag haar kennis hierover met studenten delen om ze verder te kunnen helpen.

9 reacties

Mel
23 juli 2020 om 16:56

Hoi,

Ik ben bezig met coderen en moet dit doen aan de hand van kleuren. Is het zo dat interviewfragmenten en open codes die dezelfde axiale code hebben, allemaal dezelfde kleur krijgen?

Dus bv als de axiale code 'Beleid' is, geef ik alle open codes en fragmenten die daar betrekking op hebben dan bv de kleur rood?

Beantwoorden

Leon Smits
Leon Smits (Scribbr Team)
23 juli 2020 om 17:05

Hoi Mel,

Dat klopt inderdaad. Uiteindelijk zul je interviewtranscripten hebben die bont gekleurd zijn. Zo weet je dat alle rode gedeeltes met beleid te maken hebben en kun je ze makkelijk terugvinden. Datzelfde geldt voor je beoordelaar zodra hij/zij je scriptie gaat lezen.

Succes!

Groetjes,
Leon

Beantwoorden

Joost
21 mei 2020 om 13:18

Mijn docentbegeleiders vragen om een coderingsschema met kleuren. In jullie uitleg lees ik daar niks over, zouden jullie mij kunnen uitleggen hoe ik zo'n schema maak?

Beantwoorden

Leon Smits
Leon Smits (Scribbr Team)
22 mei 2020 om 17:36

Hoi Joost,

Ik vermoed dat je begeleiders simpelweg bedoelen dat je de verschillende codes kleuren geeft.
Zo kun je in de transcripten van je interviews tekst markeren met de kleur die bij de betreffende code hoort.

Succes!

Groetjes,
Leon

Beantwoorden

Joost
21 mei 2020 om 13:16

Hey Rick,

Ik heb zelf per vraag alle antwoorden onder elkaar gezet in een tabel zoals in de voorbeelden hierboven, met daarnaast twee kolommen voor open en axiaal coderen. Let wel op dat je eerst de hele kolom voor open coderen invult voordat je axiaal codeert, anders moet je constant je axiale codering aanpassen en doe je dubbel werk. Succes!

Beantwoorden

Bram C
5 mei 2020 om 14:56

Geachte team Scribbr,

momenteel ben ik bezig met het coderen van mijn interviews. Ik heb eerlijk gezegd een lastig onderwerp en probeer nu axiaal te coderen, daarentegen snap ik nog niet zo goed wat de stap is bij selectief coderen. Is dat bijvoorbeeld aangeven met hoeveelheid +/- hoe vaak iets is gezegd en of dat positief of negatief is? (zo zie ik het soms bij anderen).

Ik hoor graag van jullie.

Bram

Beantwoorden

Leon Smits
Leon Smits (Scribbr Team)
25 mei 2020 om 14:47

Hoi Bram,

Bij het selectief coderen heb je besloten welke groepen data je gaat gebruiken voor het opbouwen van je theorie.
Hierbij doe je weer een stap terug en ga je gedetailleerder kijken naar de gecodeerde fragmenten, op zoek naar verbanden.
De methode die jij beschrijft is hier inderdaad een optie voor, maar het hangt helemaal van het doel van je onderzoek af.

Ik hoop dat dit helpt!

Groetjes,
Leon

Beantwoorden

Sam
17 april 2020 om 18:10

Hoi!
Ik snap deze laatste zin van selectief coderen niet helemaal...

'Hiermee ga je je theorie opbouwen. Dit doe je door binnen de categorieën alle gevonden data (of codes) onder te brengen en op basis daarvan relaties en verbindingen te leggen tussen de data.'

Betekent dit dat codes (die zijn gebruikt bij het open coderen) onder gebracht worden onder de overkoepelende codes n.a.v. het axiaal coderen? En kan dit schematisch worden weergegeven om het in mijn scriptie te zetten?

Dankjewel!!

Sam

Beantwoorden

Leon Smits
Leon Smits (Scribbr Team)
17 april 2020 om 18:57

Hoi Sam,

Dat klopt inderdaad, je gaat kijken naar je "eerste" codes en op deze manier proberen context te geven aan de bredere begrippen die je in het axiaal coderen hebt gebruikt.
Houd hierbij rekening met je onderzoeksvragen: je gaat natuurlijk vooral op zoek naar informatie die jou gaat helpen je onderzoeksvragen te beantwoorden.

Succes!
Groetjes,
Leon

Beantwoorden

Is er iets nog niet helemaal duidelijk of ontbreekt er wat? Laat een opmerking achter.

Please click the checkbox on the left to verify that you are a not a bot.