Triangulatie (mixed methods) in je scriptie

Wanneer je triangulatie toepast, combineer je verschillende (kwalitatieve en/of kwantitatieve) dataverzamelings- of analysemethoden in een onderzoeksopzet. Dit verhoogt de (interne) validiteit en betrouwbaarheid van je resultaten

Er zijn vier vormen van triangulatie: 

Je beschrijft de triangulatie in je methodologie. Hoewel triangulatie ‘driekhoeksmeting’ betekent, pas je ook triangulatie toe als je twee, vier of meer methoden gebruikt om inzicht te krijgen in een bepaald probleem.

Functie van triangulatie

Met het cross-checken van informatie door triangulatie streef je vier doelen na: 

  1. een vollediger inzicht in een bepaald probleem;
  2. een gedetailleerder en evenwichtiger beeld van een situatie;
  3. een verhoogde validiteit in je scriptie;
  4. het voorkomen van ongeldige onderzoeksresultaten door het beperken van de invloed van een minder betrouwbare methode.

Methodische triangulatie

Bij methodische triangulatie gebruik je verschillende dataverzamelingsmethoden om een bepaald probleem te onderzoeken. Hiervoor worden meestal enquêtes en/of observaties (kwantitatief onderzoek) en interviews (kwalitatief onderzoek) met elkaar gecombineerd. 

Je kunt ook twee of meerdere kwalitatieve methoden combineren, zoals een focusgroep en een expertinterview, of kwantitatieve methoden, zoals enquêtes en observaties. 

Mixed methods

Als je kwalitatief en kwantitatief onderzoek combineert, pas je triangulatie in de vorm van mixed methods toe. De combinatie van deze twee soorten onderzoek bevorderen de validiteit, betrouwbaarheid en triangulatie van je onderzoek. 

Hierbij kan je kwantitatieve onderzoek of je kwalitatieve onderzoek leidend zijn:

  • Kwantitatief leidend: Met je kwantitatieve onderzoeksmethode achterhaal je specifieke verbanden tussen variabelen en met je aanvullende kwalitatieve onderzoeksmethode verklaar je waarom deze verbanden bestaan.
  • Kwalitatief leidend: Vanuit je kwalitatieve onderzoek formuleer je een theorie, hypothese of stelling en vervolgens test je deze theorie, hypothese of stelling met kwantitatieve onderzoeksmethoden om de theorie te bevestigen of ontkrachten.
Voorbeeld mixed methods – kwantitatief leidend
Onderzoeksvraag: Hoe kan de trek van nieuw-rijken naar buitenwijk B rondom Amsterdam verklaard worden?
Enquêtes: Inwoners van buitenwijk B met een bovengemiddeld inkomen die in de afgelopen 5 jaar verhuisd zijn geven antwoord op vragen over de redenen waarom zij hierheen verhuisd zijn.
Interview: In een expertinterview met hoogleraar demografie Jan Janssen over verhuistrends in de afgelopen 10 jaar worden de redenen van de nieuw-rijken van context voorzien, onderschreven en verklaard.

Hoeveel fouten bevat jouw scriptie?

De taalexperts van Scribbr verbeteren gemiddeld 150 fouten per 1000 woorden. Benieuwd wat er precies wordt verbeterd? Verschuif de cursor van links naar rechts!

Scriptie nakijken op taal

Data- of bronnentriangulatie

Als je voor je literatuuronderzoek meerdere soorten bronnen gebruikt om eenzelfde probleem te onderzoeken, kun je aangeven dat je datatriangulatie hebt toegepast. Je krijgt hierdoor een gedetailleerder en completer inzicht in een bepaald fenomeen. 

Voorbeeld bronnen combineren
Onderzoeksvraag: Wat was de impact van kunststroming Y op het dagelijks leven in XXXX na Christus? 

  • Bron 1: Geschiedenisboeken over XXXX na Christus.
  • Bron 2: Omschrijvingen van kunststroming Y in romans uit XXXX na Christus.
  • Bron 3: Afbeeldingen, schetsen en schilderijen gerelateerd aan kunststroming Y uit XXXX na Christus.

Theoretische triangulatie

Als je vanuit meerdere theoretische uitgangspunten een probleem benadert, maak je gebruik van theoretische triangulatie. Deze vorm van triangulatie wordt voornamelijk toegepast om een hypothese te bevestigen of ontkrachten. 

Voorbeeld theoretische triangulatie toepassen
Hypothese: Reclame-uitingen voor goede doelen die een verhaal vertellen over een persoon hebben een grotere impact op de beleving van het individu van deze uitingen dan reclame-uitingen die de situatie schetsen zonder focus op specifieke personen. 

  • Perspectief 1: Theorie over de kracht van het narratief vanuit de communicatiewetenschap.
  • Perspectief 2: Theorie over de invloed van verhalen vertellen vanuit de psychologie.
  • Perspectief 3: Theorie over de impact van individuele verhalen vanuit marketingwetenschappen.

Onderzoekstriangulatie

Als meerdere onderzoekers dezelfde vraagstelling en onderzoeksvragen proberen te beantwoorden, dan is sprake van onderzoekstriangulatie. Het kan bijvoorbeeld zijn dat jij samen met een groep medestudenten dezelfde opdracht uitvoert of zelfs aan dezelfde scriptie werkt door samen het veldwerk te verrichten. 

Hierbij moet wel expliciet worden gelet op de betrouwbaarheid van de uitvoering van het onderzoek. 

Voorbeeld onderzoekstriangulatie
Scriptieonderwerp: Onderzoek naar de sociale effecten van het coronavirus binnen de culturele sector
Veldonderzoek: Drie onderzoekers verzamelen samen gegevens door observaties en enquêtes om antwoord te krijgen op dezelfde onderzoeksvragen voor dezelfde scriptie.

Triangulatie beschrijven in je scriptie

Je beschrijft de triangulatie in je methodologie en legt hier uit met welke combinatie van (mixed) methoden je jouw onderzoeksvragen wil beantwoorden. Meestal beschrijf je de triangulatie wanneer je aangeeft waarom je scriptie valide en betrouwbaar is. 

Je kunt terugkomen op de validiteit en betrouwbaarheid door triangulatie in je discussie

Voorbeeld triangulatie beschrijven in de methodologie
In dit onderzoek wordt triangulatie toegepast om de validiteit van de resultaten te waarborgen. Triangulatie verhoogt immers de geldigheid van onderzoeksresultaten (Verhoeven, 2011). Om inzicht te verkrijgen in Z worden observaties verricht, enquêtes afgenomen en semigestructureerde interviews gehouden. Zo wordt met de enquêtes meer inzicht verkregen in de waarnemingen tijdens de observaties. Vervolgens zijn de resultaten uit de enquêtes gecontroleerd door middel van semi-gestructureerde interviews.
Wat vind jij van dit artikel?
Lou Benders

Lou was Scribbrs Product- en Kwaliteitsmanager tot ze naar Italië verhuisde voor de liefde en het lekkere weer. Nu werkt ze op afstand aan Scribbrs diensten en aan handige artikelen over academische teksten.

2 reacties

Remzi Atceken
25 september 2020 om 15:35

Beste Lou,

Momenteel zit ik in mijn afstudeerjaar van de opleiding Built Environment. Zoals gewoonlijk moet ik ook een afstudeeronderzoek schrijven. Ik weet niet zo goed welke methode ik voor mijn onderzoek moet gebruiken. Mijn praktijkvraag luidt als volgt:

Aan welke groene klimaat adaptieve maatregelen moet de inrichting van het openbare gebied in City West ten minste voldoen om de door de Gemeente Nieuwegein gestelde ambities te behalen?

Hierbij heb ik ook deelvragen geformuleerd:

Deelonderzoek 1: Inventarisatie
1. Wat betekent klimaatadaptatie binnen stedelijk gebied?
2. Wat is gezonde verstedelijking?
3. Wat betekent klimaat adaptief vergroenen?

Deelonderzoek 2: Ontwikkeling van de maatregelen
4. Welke ambities heeft de gemeente Nieuwegein opgesteld voor groene klimaat adaptieve maatregelen in City West?
5. Binnen welke door de gemeente Nieuwegein gestelde kaders moeten de groene klimaat adaptieve maatregelen gerealiseerd worden?
6. Welke groene klimaat adaptieve maatregelen kunnen gerealiseerd worden in City West?

Deelonderzoek 3: In de praktijk
7. Wat zijn de realisatie kosten van de passende maatregelen?
8 Wat zijn de beheerkosten die de gemeente Nieuwegein per jaar moet reserveren voor de passende maatregelen?

Voor mijn gevoel kan het een kwalitatieve en kwantitatieve onderzoek zijn, dus triangulatie. In deelonderzoek 1 vertel ik wat de deelvragen inhouden, dus een inventarisatie. Vervolgens zoek ik in deelonderzoek 2 uit waar deze maatregelen eventueel gerealiseerd kunnen worden en uiteindelijke welke daadwerkelijk passen. In deelonderzoek 3 worden de passende maatregelen uitgerekend en een advies gegeven.

Ik weet niet precies welke kan ik op moet gaan. Misschien kunt u mij hierbij helpen. Ik hoor uw reactie met belangstelling tegemoet.

Met vriendelijke groet,

Remzi Atceken

Beantwoorden

Leon Smits
Leon Smits (Scribbr-team)
28 september 2020 om 19:56

Hoi Remzi,

Dank voor je vraag! Een interessant onderzoek ben je aan het doen.
Wat betreft triangulatie: als ik het zo lees kun je de vragen in deelonderzoek 1 goed af met een literatuuronderzoek, hierin ga je in op de theorie over klimaatadaptatie. De vragen in deelonderzoek 2 en 3 zou je denk ik goed kunnen beantwoorden door middel van interviews (en ook via beleidsdocumenten e.d.). Je hebt dan dus alleen voorbereidend literatuuronderzoek en vervolgens kwalitatief onderzoek met interviews.
Triangulatie is daarvoor niet helemaal de juiste insteek.

Uiteraard ken ik niet de gehele context van je onderzoek, dus ik zou dit zeker met je begeleider bespreken.

Veel succes!

Groetjes,
Leon

Beantwoorden

Stel een vraag of reageer.

Please click the checkbox on the left to verify that you are a not a bot.