Samenvatting (abstract) van een scriptie

Een onderdeel van iedere scriptie is de managementsamenvatting. De samenvatting wordt door de lezers van je scriptie als eerst gelezen. Pas daarna wordt de scriptie verder doorgenomen. De samenvatting moet dus een kort maar krachtig overzicht zijn van je onderzoek.

De drie functies

1. Toelichting op de titel van je scriptie

Ten eerste heeft de samenvatting, in het Engels ‘abstract’, de functie om een verdere toelichting te geven op de titel van je scriptie. Hierdoor kunnen lezers van je scriptie beter nagaan of de inhoud van je thesis interessant is voor hen om door te lezen. Een goed geschreven samenvatting kan eraan bijdragen dat meer mensen je scriptie van belang achten en dus daadwerkelijk doorlezen.

2. Verkorte versie van je scriptie

Ten tweede heeft de samenvatting de functie om als verkorte versie dienst te doen voor lezers die niet de tijd hebben om de volledige thesis door te nemen. Het komt vaak voor dat managers en wetenschappers alleen de samenvatting doornemen en niet het hele stuk lezen. Je samenvatting moet je dus kort en bondig schrijven. Wil je hulp bij het inkorten van je samenvatting, laat dan je scriptie nakijken op structuur door de editors van Scribbr.

3. Een overzicht van je scriptie

Ten derde heeft de samenvatting de functie om als overzicht te dienen van wat de lezers te wachten staat. Hierdoor maak je het de lezer gemakkelijker om de stof in de thesis te begrijpen en in context te plaatsen. Een goed geschreven samenvatting zorgt ervoor dat moeilijke materie in je scriptie beter wordt begrepen.

Lengte, plaats en tijd

Een grove vuistregel voor de lengte van samenvatting is niet meer dan 5 procent van de volledige scriptie, en met een maximum van 1 pagina. De achterliggende reden hiervoor is dat het altijd mogelijk moet zijn de samenvatting snel door te nemen.

De samenvatting plaats je na het voorwoord en nog voor de inhoudsopgave. Je schrijft de samenvatting in de tegenwoordige tijd of voltooid tegenwoordige tijd.

Kijk hier voor uitleg over werkwoordstijden in je scriptie.

Voorbeelden

Voorbeeld tegenwoordige tijdUit het onderzoek blijkt dat het merendeel van de respondenten liever een film in de bioscoop kijkt dan thuis voor de tv.

Voorbeeld voltooid tegenwoordige tijdUit het onderzoek is gebleken dat het merendeel van de respondenten liever een film in de bioscoop kijkt dan thuis voor de tv.

Wist je dat...

Scribbr editors gemiddeld 150 fouten per 1000 woorden corrigeren? Voorkom dat jouw scriptie, plan van aanpak of verslag wordt afgekeurd op taal. Laat het nakijken door de taalexperts van Scribbr!

Ontdek de nakijkservice

Wat moet er in staan?

Per alinea beantwoord je de volgende vragen.

  • Wat is er aan de hand? Vermeld de doelstelling, probleemstelling en onderzoeksvragen van je scriptie. Als je in je scriptie hebt gewerkt met hypothesen vermeld je hier je hypothesen.
  • Wat is er gedaan? Je schetst kort de methode en aanpak van je onderzoek.
  • Wat is er gevonden? Geef een opsomming van de belangrijkste resultaten en je conclusie.
  • Wat betekenen je bevindingen? Haal de belangrijkste punten uit de discussie en presenteer je aanbevelingen.

Gebruik van afkortingen

Het moet mogelijk zijn om je samenvatting door te lezen en te begrijpen, zonder dat je de rest van de scriptie moet raadplegen. Schrijf daarom in de samenvatting acroniemen en afkortingen altijd voluit.

Bronvermeldingen

Als je gebruikmaakt van bronnen dan moet je ook in de samenvatting referenties toevoegen. Je volgt hierbij de normale regels voor de bronvermelding. De kans is echter groot dat er geen bronvermeldingen in de samenvatting staan, omdat je hierin grotendeels je eigen bevindingen en onderzoek op een rijtje zet.

Voorbeeld samenvatting

We hebben een voorbeeld van een samenvatting geschreven waarin we rekening houden met alle punten uit de checklist.

Voorbeeld bekijken

Checklist: Samenvatting in je scriptie

0 / 13

Goed bezig!

Je samenvatting zit nu in ieder geval goed in elkaar. Gebruik ook de andere checklists om je scriptie nog beter te maken.

Alle checklists bekijken Terug naar de samenvattingchecklist
Wat vind jij van dit artikel?
Bas Swaen

Bas is mede-oprichter van Scribbr. Bas komt uit een echt onderwijsgezin en is een ervaren scriptieschrijver. Met heldere uitleg over moeilijke materie probeert Bas studenten op weg te helpen.

Geen taalfouten en pijnlijke missers in je scriptie?

Schakel snel een professionele editor van Scribbr in.
Meer info & prijzen »
Trustpilot score van 9.8

35 reacties

Baddy
10 september 2017 16:52

Jullie verdienen een lintje. Ook de webdesigners, heerlijke site.

Beantwoorden

Lucy Vleeshouwers
Lucy Vleeshouwers (Scribbr-team)
11 september 2017 10:46

Dank je wel Baddy!

Beantwoorden

Valerie
25 mei 2016 16:59

Hoi,

er wordt gezegd dat je de onderzoeksvragen ook in de samenvatting moet zetten, maar zijn dat dan je deelvragen? Want als ik die toevoeg dan zit ik al op een A4'tje naast de probleem- en doelstelling

Beantwoorden

Bas Swaen
Bas Swaen (Scribbr-team)
26 mei 2016 12:34

Hoi Valerie, de onderzoeksvragen zijn vaak hetzelfde als de deelvragen. Als je heel veel deelvragen hebt zou je je ook kunnen concentreren op alleen de belangrijkste voor in de samenvatting.

Beantwoorden

Joop
25 mei 2016 16:32

Verwijs je in de samenvatting naar bijlages?

Beantwoorden

Bas Swaen
Bas Swaen (Scribbr-team)
26 mei 2016 12:33

Hoi Joop, dat is ongebruikelijk maar kan wel.

Beantwoorden

Danielle
8 mei 2016 00:11

In de samenvatting moet ook het antwoord op de hoofdvraag worden gegeven. Mag ik dit gewoon letterlijk over worden genomen uit het onderzoek (zeg maar knippen en plakken)? Of moet ik het opnieuw formuleren?

Beantwoorden

Koen Driessen
Koen Driessen (Scribbr-team)
8 mei 2016 00:14

Hoi Danielle,

Ik zou het niet letterlijk overnemen, dat is waarschijnlijk te lang voor de samenvatting. Probeer het beknopt te herformuleren/samenvatten.

Succes!

Beantwoorden

Sander
10 maart 2016 20:08

Ok! Dank voor je snelle reactie!

Beantwoorden

Sander
10 maart 2016 20:01

Wat is het verschil tussen een managementsamenvatting en een samenvatting?

Beantwoorden

Bas Swaen
Bas Swaen (Scribbr-team)
10 maart 2016 20:06

Hoi Sander, er is geen verschil. Veel opleidingen noemen de samenvatting ook wel managementsamenvatting.

Beantwoorden

Merle
11 februari 2016 18:11

Ondanks het feit dat ik geen scriptie schrijf, is het voor het voltooien van een meesterproef in 6 vwo óók heel handig. Dank hiervoor!

Beantwoorden

Ruth
17 november 2015 04:33

Er zijn toch ook een aantal andere veelgebruikte criteria zoals het niet gebruiken van afkortingen of referenties? Hoe zit dat met deze twee aspecten in een samenvatting?

Beantwoorden

Bas Swaen
Bas Swaen (Scribbr-team)
17 november 2015 10:10

Hoi Ruth, goed punt. In de samenvatting schrijf je de afkortingen die je hebt gebruikt voluit. De lezer moet namelijk ook zonder de rest van je scriptie te lezen weten wat je met de afkorting bedoelt. Voor de bronvermelding zijn geen aparte regels. Je hanteert dus de normale regels voor het verwijzen naar bronnen. Wel is het zo dat je in de samenvatting vaak geen bronvermeldingen tegenkomt. Dit komt doordat je in de samenvatting je eigen bevindingen samenvat en dus vaak niet gebruikmaakt van bronnen.

Beantwoorden

Thom
29 september 2015 22:14

Hoi!

Ik heb moeite om de conclusie in mijn samenvatting in de tegenwoordige tijd te schrijven. In je conclusie leg je uit wat er uit je onderzoek is gekomen, dus hoe kan je dat schrijven zonder 'terug te blikken'? Als iemand hier tips voor heeft hoor ik het graag.

Beantwoorden

Bas Swaen
Bas Swaen (Scribbr-team)
30 september 2015 11:29

Hoi Thom, ik begrijp dat je dit lastig vindt! Dat is het namelijk ook. We hebben een hele rits standaardzinnen gemaakt die je kunt gebruiken bij het schrijven. Ik weet zeker dat je dit een beetje beter op weg helpt: https://www.scribbr.nl/taal-in-je-scriptie/standaardzinnen-aangeven-dat-jouw-onderwerp-ertoe-doet/. Succes!

Beantwoorden

Christian
16 juni 2015 17:11

Is het nodig om literatuurverwijzingen/bronvermelding op te nemen in de samenvatting?

Beantwoorden

Bas Swaen
Bas Swaen (Scribbr-team)
16 juni 2015 17:24

Hoi Christian, ja je bent altijd verplicht om bronvermeldingen op te nemen wanneer je gebruikmaakt van een bron.

Beantwoorden

Jelmer
22 juni 2015 15:30

Ik snap de verplichting van de bronvermelding. Echter in de samenvatting komt stof te staan, die later (als het goed is) ook aan bod komt. Daar staat dan de verwijzing naar de bronnenlijst.

Ik heb het gevoel dat als je naar bronnen verwijst in de samenvatting het enigszins afleidt van het echte doel: bondig uitleggen waar het verslag/scriptie over gaat.

Ikzelf werk graag met een superscript nummering voor bronnen die in de lijst (of onderaan de pagina) terugkomt. Begin ik nu wel of niet in de samenvatting met bronnennummering?

Groeten,

Jelmer

PS Complimenten, het is een super site. Veel duidelijke teksten. Zeer behulpzaam in het typen van verslagen.

Beantwoorden

Bas Swaen
Bas Swaen (Scribbr-team)
22 juni 2015 16:17

Hoi Jelmer, Het maakt niet uit welke referentiestijl je hanteert je bent altijd verplicht om bronvermelding toe te passen. Het klopt wel dat je vaak in samenvatting geen bronvermeldingen ziet, omdat in de samenvatting vaak alleen informatie staat dat is geschreven door de auteur en niet afkomstig is van andere bronnen. Succes ermee en bedankt voor het compliment!

Beantwoorden

Michael
11 juni 2015 16:56

Klein aandachtspuntje:

jullie beschrijven: Wat moet er in de samenvatting staan?
Per alinea beantwoord je de volgende vragen.

Wat is er aan de hand? Vermeld de doelstelling, probleemstelling en onderzoeksvragen van je scriptie. Als je in je scriptie hebt gewerkt met hypothesen vermeld je hier je hypothesen.

Volgens mij houden veel scripties de volgorde aan dat je vanuit de probleemanalyse je probleemstelling schrijft en daarna je doelstelling en onderzoeksvragen. Deze volgorde zal dan ook worden aangehouden in een samenvatting.

Beantwoorden

Pieter Kemper
28 mei 2015 04:03

Complimenten voor de handige checklist!

Beantwoorden

Harry Elshout
18 januari 2015 14:47

Hallo Bas,
Ik wil niet kritisch zijn, maar ik heb van de voorbeelden hbo-bachelorscripties drie willekeurige scripties geopend en geen enkele samenvatting van die drie bevat de elementen uit jouw checklist (ik mis zelfs concreet basaal de probleem- en doelstelling beschrijving en de onderzoeksvragen) en twee van de drie zijn langer dan 1 A-4. Ik vraag me ook af of al jouw punten überhaupt in 1 A-4 te vatten zijn?
Is de 'theorie' van samenvattingen maken hier weerbarstiger dan de praktijk?
Met groet,
Harry

Beantwoorden

Bas Swaen
Bas Swaen (Scribbr-team)
19 januari 2015 11:55

Hoi Harry,

Het klopt dat het niet eenvoudig is om de samenvatting binnen 1 A4 te houden. Mijn ervaring is het dat dit wel mogelijk is, maar dat veel studenten het lastig vinden om kort van stof te zijn. Soms zijn de regels die je opleiding stelt aan de samenvatting minder streng dan ik in dit artikel beschrijf. Belangrijkste is dat je alle belangrijke onderdelen vermeldt en dat je ervoor zorgt dat het beknopt is opgeschreven.

Beantwoorden

Michael
30 september 2014 21:23

Hier staat: "De samenvatting plaats je na het voorwoord en nog voor de inhoudsopgave. Je schrijft de samenvatting in de tegenwoordige tijd of voltooid tegenwoordige tijd."

en bij het voorbeeld van de structuur van een scriptie staat weer iets anders:

Structuur van een scriptie
•Titelpagina
•Informatiepagina
•Managementsamenvatting (Abstract)
•Voorwoord (Preface)
•Dankwoord
•Inhoudsopgave (Table of contents

Komt het voorwoord nu VOOR de samenvatting of begin je met de samenvatting en volgt daarna het voorwoord?

Beantwoorden

Bas Swaen
Bas Swaen (Scribbr-team)
1 oktober 2014 11:33

Hoi Michael, goed gezien! Dat klopt inderdaad niet helemaal. Het voorwoord zet je voor de samenvatting. We gaan dit aanpassen :).

Beantwoorden

Joost Wijnings
14 mei 2015 14:10

Op basis waarvan komt die volgorde tot stand? Zijn daar bronnen voor? Ik vind het logischer aanvoelen dat de samenvatting vóór het voorwoord komt.

Beantwoorden

Bas Swaen
Bas Swaen (Scribbr-team)
14 mei 2015 15:26

Hoi Joost, op basis van onze ervaringen en door het bekijken van veel beoordelingsformulieren. Overigens is dit wat we het meeste tegenkomen. Het kan goed zijn dat in jouw geval je docent/begeleider de voorkeur heeft om de samenvatting voor het voorwoord te doen.

Beantwoorden

Leonique
13 september 2014 16:10

Dit artikel heeft mij enorm geholpen! Dankjewel Bas!

Beantwoorden

Bas Swaen
Bas Swaen (Scribbr-team)
15 september 2014 13:18
Niels
13 augustus 2014 13:19

Goede informatie, echter is volgens mij 'is gebleken' niet onvoltooid tegenwoordige tijd, maar voltooid tegenwoordige tijd.

Beantwoorden

Bas Swaen
Bas Swaen (Scribbr-team)
13 augustus 2014 13:56

Hoi Niels, dat klopt helemaal! We hebben het artikel onlangs herschreven en dit foutje is er klaarblijkelijk ingeslopen. Ik heb het meteen aangepast. Bedankt voor je feedback!

Beantwoorden

Richard
27 juni 2014 19:50

Kijk, hier heb ik nou wat aan! Zoals Iris al zei, hier heb ik echt veel aan tijdens het maken van een scriptie. Keep up the good work!

Beantwoorden

Iris
27 juni 2014 19:22

Jullie plaatsen artikelen waar je echt wat aan hebt als je met je scriptie bezig bent. Top!

Beantwoorden

Maarten Hopman
21 juni 2014 14:38

Zeer handig voor de studenten hartelijk dank hiervoor!

Beantwoorden

Stel een vraag of reageer.