Het woordje ‘er’: wanneer mag het worden gebruikt?

In scripties is het woordje ‘er’ soms overbodig. Toch kan het verschillende functies vervullen in een zin.

Als ‘er’ gebruikt wordt als plaatsaanduiding of in combinatie met een voorzetsel, mag je het niet weglaten.

Als onderwerp van een passieve zin, als voorlopig onderwerp en in combinatie met een telwoord mag ‘er’ worden gebruikt, maar het is vaak raadzaam om een andere formulering te kiezen.

In andere gevallen mag ‘er’ worden weggelaten.

Functie van ‘er’FoutAf te radenGoed
Geen functieIn deze scriptie wordt er gekeken naar de vitaliteit van werknemers van Bedrijf X.In deze scriptie wordt gekeken naar de vitaliteit van werknemers van Bedrijf X.
Onderwerp van een passieve zinEr wordt hier aangegeven hoe de interviews zijn uitgevoerd.Hier wordt aangegeven hoe de interviews zijn uitgevoerd.
Voorlopig onderwerpEr zijn dit jaar minder bomen gekapt in de Amazone.In de Amazone zijn dit jaar minder bomen gekapt.
PlaatsaanduidingHet landhuis was lastig te bereiken. Het is niet mogelijk om met het openbaar vervoer te komen.Het landhuis was lastig te bereiken. Het is niet mogelijk om er met het openbaar vervoer te komen.
Combinatie met een voorzetselVolgens de bijsluiter moet het medicijn tweemaal daags worden toegediend. Dat staat uitgelegd.Volgens de bijsluiter moet het medicijn tweemaal daags worden toegediend. Dat staat erin uitgelegd.
Combinatie met een telwoordDrie onderzoeken zijn uitgevoerd. […] Zij hebben drie uitgevoerd.Drie onderzoeken zijn uitgevoerd. […] Zij hebben er drie uitgevoerd.

Onnodig gebruik van ‘er’

In ‘hierbij kan er gedacht worden aan onbehoorlijk bestuur’ = ‘er’ overbodig.

Waarom is ‘er’ overbodig in het bovenstaande voorbeeld?

In de bovenstaande zin vervult ‘er’ geen functie. Het vervult niet de functie van plaatsaanduiding of onderwerp, omdat ‘hierbij’ deze functie al heeft. Daarnaast is er geen voorzetsel of telwoord waaraan het gelinkt kan worden en fungeert het niet als voorlopig onderwerp.

In deze gevallen kun je het woordje het beste weglaten uit de zin.

Onnodig gebruik ‘er’Correcte zin zonder ‘er’
Hieruit is af te leiden dat er een medewerkersonderzoek moet worden gedaan.Hieruit is af te leiden dat een medewerkersonderzoek moet worden gedaan.
Zo ontstaat er een concreet beeld van de situatie.Zo ontstaat een concreet beeld van de situatie.
De vraag is welke processen er moeten veranderen om het probleem op te lossen.De vraag is welke processen moeten veranderen om het probleem op te lossen.
In dit hoofdstuk wordt er beschreven hoe het onderzoek is uitgevoerd.In dit hoofdstuk wordt beschreven hoe het onderzoek is uitgevoerd.

Verplicht gebruik van ‘er’

‘Er’ kan in een zin worden gebruikt:

  • als plaatsaanduiding
  • in combinatie met een voorzetsel
  • in combinatie met een telwoord

Als ‘er’ een van deze functies heeft, mag je het woordje niet weghalen uit de zin. Anders is de zin niet meer grammaticaal juist.

Belangrijk om te weten is dat ‘er’ niet in alle gevallen aan het voorzetsel vast wordt geschreven.

VoorbeeldFunctie ‘er’Dus…
In Amsterdam groeit jaarlijks het toerisme. Om er te komen, geven mensen grote bedragen uit.‘Er’ = in Amsterdam. Het is een plaatsaanduiding.In Amsterdam groeit jaarlijks het toerisme. Om er te komen, geven mensen grote bedragen uit.
In Parijs staat het Louvre. Ook de Eiffeltoren staat er.‘Er’ = in Parijs. Het is een plaatsaanduidingIn Parijs staat het Louvre. Ook de Eiffeltoren staat er.
In het restaurant werken gecertificeerde barista’s. Ervaren koks werken er ook.‘Er’ = in het restaurant. Het is een plaatsaanduiding.In het restaurant werken gecertificeerde barista’s. Ervaren koks werken er ook.
Het nieuwe voorstel kan er niet voor zorgen dat fraude volledig wordt uitgebannen.‘Er’ wordt gebruikt in combinatie met het voorzetsel ‘voor’.Het nieuwe voorstel kan er niet voor zorgen dat fraude volledig wordt uitgebannen.
Het bestuur heeft ermee ingestemd.‘Er’ wordt gebruikt in combinatie met het voorzetsel ‘mee’.Het bestuur heeft ermee ingestemd.
De cliënt gaf aan de fout niet nogmaals te begaan. Hij had ervan geleerd.‘Er’ wordt gebruikt in combinatie met het voorzetsel ‘van’.De cliënt gaf aan de fout niet nogmaals te begaan. Hij had ervan geleerd.
Tien katten zijn recentelijk opgevangen in het asiel. Wij hebben er drie gezien.‘Er’ wordt gecombineerd met het telwoord ‘drie’.Tien katten zijn recentelijk opgevangen in het asiel. Wij hebben er drie gezien.
Van de drie marketingdoelstellingen kunnen er twee worden gebruikt.‘Er’ wordt gecombineerd met het telwoord ‘twee’.Van de drie marketingdoelstellingen kunnen er twee worden gebruikt.

Ontvang feedback op taal, structuur, lay-out en bronvermelding

Professionele Scribbr-editors kijken je scriptie na op:

  • Academisch taalgebruik
  • Onduidelijke zinnen
  • Grammaticale fouten
  • Interpunctie
  • Verboden woorden

Bekijk het voorbeeld

‘Er’ toegestaan, maar beter om aan te passen

‘Er’ kan het beste worden aangepast wanneer het wordt gebruikt:

  • als onderwerp van een passieve zin
  • als voorlopig onderwerp

Het gebruik van ‘er’ op een van deze manieren wordt bij sommige opleidingen beschouwd als onnodig omslachtig of zelfs als stijlfout. Wij raden daarom aan deze zinnen aan te passen.

Dit kun je doen door een bepaling van tijd of plaats vooraan de zin te zetten. Dus niet: ‘Er wordt op maandag een vergadering gepland’, maar: ‘Op maandag wordt een vergadering gepland’.

VoorbeeldFunctie ‘er’Dus…
Er moet te zijner tijd verdiepend onderzoek verricht te worden.Het onderwerp van een passieve zinTe zijner tijd moet verdiepend onderzoek uitgevoerd worden.
Er worden in dit hoofdstuk aanbevelingen gedaan.Het onderwerp van een passieve zinIn dit hoofdstuk worden aanbevelingen gedaan.
Er heeft onlangs een reorganisatie plaatsgevonden.Het onderwerp van een passieve zinOnlangs heeft een een reorganisatie plaatsgevonden.
Er komen gevaarlijke dieren voor in Australië.Het voorlopig onderwerpIn Australië komen gevaarlijke dieren voor.
Er zijn verschillende afdelingen om bij te promoveren op de Universiteit van Utrecht.Het voorlopig onderwerpOp de Universiteit van Utrecht zijn verschillende afdelingen om bij te promoveren.
Er staan 46 nieuwe patiënten op de donorwachtlijst.Het voorlopig onderwerpOp de donorwachtlijst staan 46 nieuwe patiënten.
Wat vind jij van dit artikel?
Bo van Alst

Bo werkt als senior editor voor Scribbr. Als echte digital nomad reist ze met haar laptop de wereld rond. Tijdens haar reizen helpt ze studenten en editors met hun scripties en nakijkwerk.

Geen taalfouten en pijnlijke missers in je scriptie?

Schakel snel een professionele editor van Scribbr in.
Meer info & prijzen »
Trustpilot score van 9.7

1 reactie

Bo van Alst
Bo van Alst (Scribbr-team)
17 juni 2016 13:16

Bedankt voor het lezen! Ik hoop dat je er iets aan hebt gehad. Zit je nog met een vraag? Laat een reactie achter en ik kom zo snel mogelijk bij je terug.

Stel een vraag of reageer.