Juridische Leidraad: Wetten en regelingen

Als je verwijst naar wet- of regelgeving, is een verkorte verwijzing in de voetnoot niet altijd nodig. Of je wel of geen voetnoot gebruikt, is afhankelijk van het onderwerp van de tekst, de aard van je regeling en het lezerspubliek van je tekst. Regelingen die bekend zijn bij het grote publiek worden bijvoorbeeld niet opgenomen in een voetnoot.

Wetten en regelingen worden niet opgenomen in de literatuurlijst. In principe is het ook niet nodig om een aparte lijst met wet- en regelgeving toe te voegen, tenzij je onderwijsinstelling anders voorschrijft.

In de Leidraad voor juridische auteurs (Juridische Leidraad) wordt ervoor gekozen om grotendeels aan te sluiten bij de richtlijnen uit het naslagwerk ‘Aanwijzingen voor de regelgeving’ (2018).

Citeertitels

Regelingen hebben vaak een lange, officiële naam. Daarom mag je naar regelingen verwijzen onder vermelding van de officiële citeertitel. Dit is een praktische, herkenbare, kortere versie van de officiële naam, waardoor je makkelijker naar de desbetreffende regeling kunt verwijzen.

Niet alle regelingen krijgen een citeertitel. Daarom bestaan er formats voor verwijzingen naar regelingen met een citeertitel en regelingen zonder een citeertitel.

Vindplaats citeertitel

De officiële citeertitel vind je meestal in het slotartikel van de regeling.

vindplaats citeertitel

Verwijzen naar regelingen

Verwijzen naar regelingen met een citeertitel

Als een regeling een citeertitel heeft, hoef je niet te vermelden in welk blad de regeling gepubliceerd is (bijvoorbeeld Staatsblad, Staatscourant of Tractatenblad). Ook vermeld je in dit geval nooit een plaats en datum. 

Voorbeeld: Verwijzen naar een regeling met citeertitel
Volgens artikel 1:4 van de Algemene wet bestuursrecht heeft de term ‘bestuursrechter’ betrekking op een onafhankelijk orgaan.

De enige uitzondering op deze richtlijn is een nieuwe regeling met citeertitel. In dat geval laat je nog steeds de datum en plaats weg, maar vermeld je wel de verkorte titel van het blad (cursief), het jaartal en het nummer.

Voorbeeld: Verwijzen naar een nieuwe regeling met citeertitel
Besluit uitvoering Crisis- en herstelwet (Stb. 2021, 193).

Bij regelingen met citeertitel, maar waarbij niet duidelijk wordt welk overheidsorgaan de regeling heeft vastgesteld, mag je de naam van het overheidsorgaan, de totstandkomingsdatum en de vindplaats toevoegen tussen haakjes. 

Voorbeeld: Verwijzen naar een regeling met citeertitel door een onbekend overheidsorgaan
Regeling macrobeheersingsinstrument geneeskundige geestelijke gezondheidszorg 2015 (regeling van de Nederlandse Zorgautoriteit van 18 december 2014 (Stcrt. 2014, 36406)). 

Verwijzen naar regelingen zonder een citeertitel

Als de citeertitel ontbreekt, hanteer je de totstandkomingsdatum van de regeling, gevolgd door een vermelding van het blad waarin de regeling gepubliceerd is (tussen haakjes). Ook vermeld je indien nodig (een deel van) de inhoudelijke aanduiding uit het opschrift (intitulé). 

Voorbeeld: Verwijzen naar regelingen zonder citeertitel
  • Artikel I van de wet van 29 januari 2021 (Stb. 2021, 45).
  • Zie de inwerkingtredingsregeling in artikel I van de wet van 29 januari 2021 tot wijziging van de Wet op de kansspelen, de Wet op de kansspelbelasting en enkele andere wetten in verband met het organiseren van kansspelen op afstand (Stb. 2021, 45).

Bij het vermelden van (een deel van) de inhoudelijk aanduiding uit het opschrift, kun je verwijzen naar verschillende soorten regelingen:

  • Regelingen die zijn vastgesteld door een minister of staatssecretaris noem je ‘regeling van de Minister van/voor …’ of ‘regeling van de Staatssecretaris van  …’.
  • Algemene regelingen worden aangeduid met ‘koninklijk besluit’ (KB).

Je laat eventuele departementale registratienummers of kenmerken weg als je verwijst naar een regeling. Verder krijgen de meeste woorden, zoals wet, rijkswet, verordening, et cetera, geen hoofdletter

Integratie van Bonaire, Sint Eustatius en Saba

Sommige regelingen kennen een variant met werkingssfeer die zich beperkt tot de eilanden Bonaire, Sint Eustatius en Saba. In dit geval krijgt de volledige of verkorte citeertitel de toevoeging BES. 

Voorbeeld: Verwijzen naar regelingen met toevoeging BES
  • Wetboek van Strafrecht BES
  • Sr BES

Hoeveel fouten bevat jouw scriptie?

De taalexperts van Scribbr verbeteren gemiddeld 150 fouten per 1000 woorden. Benieuwd wat er precies wordt verbeterd? Verschuif de cursor van links naar rechts!

Scriptie nakijken op taal

Verwijzen naar verdragen

Als je verwijst naar een verdrag, wordt het woord ‘verdrag’ wel met een hoofdletter geschreven. Ook wordt bij verdragen de datum voorafgegaan door de plaats van totstandkoming.

Voorbeeld: Verwijzen naar een verdrag
Artikel 2 van het Verdrag inzake de verlening van Europese octrooien. München 5 oktober 1973 (Trb. 1975, 108).

Verwijzen naar wetsartikelen, artikelleden en artikelonderdelen

Je mag zowel verkort als voluit verwijzen naar artikelen, artikelleden en artikelonderdelen. In veel publicaties wordt gebruikgemaakt van verkorte verwijzingen, maar in het naslagwerk ‘Aanwijzingen voor de regelgeving’ (2018) worden juist volledige verwijzingen voorgeschreven. 

In de Juridische Leidraad wordt aangegeven dat beide opties toegestaan zijn, en dat het voornamelijk van belang is dat je consistent verkort of voluit verwijst. 

Volledig verwijzen naar artikelen, artikelleden en artikelonderdelen

In de hoofdtekst wordt soms volledig verwezen naar artikelen, artikelleden en artikelonderdelen, omdat dit verplicht is in de officiële tekst van wetten en regelingen.

Voorbeeld: Volledig verwijzen naar artikelen
Artikelen 85 tot en met 105 van Boek 5 van het Burgerlijk Wetboek hebben betrekking op Erfpacht.

Verkort verwijzen naar artikelen, artikelleden en artikelonderdelen

Vaak wordt in voetnoten (en meestal ook in de hoofdtekst) verkort verwezen naar artikelen, artikelleden en artikelonderdelen. Mocht je voor deze vorm kiezen, gebruik dan geen komma’s, laat lidwoorden weg, en hanteer alleen reguliere afkortingen.

Voorbeeld: Verkort verwijzen naar artikelen
Art. 5:85-105 BW hebben betrekking op Erfpacht. 

Probeer bij verwijzingen naar meerdere artikelen het woord ‘juncto’ te vermijden en kies liever voor ‘en’ of ‘in samenhang met’.

Veelgestelde vragen

Welke bronnen moet ik volgens de Juridische Leidraad opnemen in de literatuurlijst?

Volgens de Leidraad voor juridische auteurs neem je alleen bronvermeldingen op voor boeken, tijdschriften en online bronnen. De literatuurlijst bevat geen bronvermeldingen voor wet- en regelgeving en jurisprudentie.

Moet ik volgens de Juridische Leidraad een voetnoot opnemen voor wetten en regelingen?

In veel gevallen is een verwijzing in de voetnoot niet nodig voor wet- of regelgeving. Of je wel of geen voetnoot toevoegt, hangt af van het onderwerp van de tekst, de aard van de regeling en het lezerspubliek.

Voorbeeld: Verwijzen naar een wetsartikel in de lopende tekst
Volgens artikel 1:4 van de Algemene wet bestuursrecht heeft de term ‘bestuursrechter’ betrekking op een onafhankelijk orgaan.

Wetten en regelingen neem je niet op in de literatuurlijst.

Hoe verwijs ik volgens de Juridische Leidraad naar een regeling met citeertitel?

Voor regelingen met citeertitels hoef je geen datum, plaats of vindplaats te vermelden. De vindplaats in het tijdschrift en het jaartal vermeld je alleen bij een nieuwe regeling met citeertitel.

Voorbeeld: Verwijzing naar een regeling met citeertitel
Besluit uitvoering Crisis- en herstelwet (Stb. 2021, 193).
Hoe verwijs ik volgens de Juridische Leidraad naar een regeling zonder citeertitel?

Als de citeertitel ontbreekt, vermeld je de totstandkomingsdatum van de regeling en het tijdschrift waarin de regeling gepubliceerd is.

Voorbeeld: Verwijzing naar een regeling zonder citeertitel
Artikel II van de wet van 29 januari 2021 (Stb. 2021, 45).

Wat vind jij van dit artikel?
Julia Merkus

Julia heeft onder andere een bachelor in Nederlandse Taal en Cultuur en twee masters in Linguistics en Taal- en Spraakpathologie, waardoor ze heel wat scripties heeft geschreven. Na enkele jaren als editor schrijft ze nu artikelen over alles wat bij een scriptie komt kijken om zo studenten met succes te laten afstuderen.

1 reactie

Julia Merkus
Julia Merkus (Scribbr Team)
8 juni 2021 om 18:00

Bedankt voor het lezen! Ik hoop dat je er iets aan hebt gehad. Is er nog iets onduidelijk of ontbreekt er iets aan het artikel? Laat een opmerking achter, dan zal ik proberen je te antwoorden.

Is er iets nog niet helemaal duidelijk of ontbreekt er wat? Laat een opmerking achter.

Please click the checkbox on the left to verify that you are a not a bot.